De Duitse Götterdämmerung

In 1909, nog ruim vóór de verschrikkingen van het naziregime, worden de Duitsers in het satirische maandblad Die Fackel gekarakteriseerd als Richter und Henker (rechters en beulen). Het is een parodische omkering op de bekende kwalificatie van Duitsland als het land van Dichter und Denker, en het is Karl Kraus, de gesel van de Duitse cultuur  – acteur, regisseur, satiricus, dichter, schrijver, journalist, publicist, geassimileerde jood, bekeerde katholiek, vervolgens atheïst, Bohemer, Wener en onverzoenlijk bestrijder van ‘oorlog en domheid’  – die deze sarcastische uitspraak voor zijn rekening neemt.
De kwalificatie door Karl Kraus is, in 1909, eerder profetisch dan accuraat. Maar gaandeweg de jaren twintig, en natuurlijk vooral gedurende de periode 1933-1945, wordt de – letterlijk onheilspellende – uitspraak alsnog bewaarheid.

Hoe dit heeft kunnen gebeuren is sinds 1945 de inzet van een onafgebroken reeks sociologische, filosofische en historische onderzoekingen. In deze vijfdelige reeks passeren een aantal intrigerende hypotheses die met elkaar gemeen hebben dat ze de nadruk leggen op de Duitse Sonderweg, de van de andere Europese landen afwijkende ontwikkeling naar de moderniteit. De Ring-cyclus van Wagner vormt daarbij de aanhoudende achtergrondmuziek.

  1. De Duitse romantiek
  2. Kultur versus Civilization
  3. De geboorteacte van het Duitse volk
  4. Die Nibelungen
  5. Het Derde Rijk als wagneriaanse opera

Data cursus De Duitse Götterdämmerung, mei – juli 2018 (let op: niet op 18, 19 en 20 juni)
PODIUM BABEL Sittard (voormalige Mavo Land van Gulick, Engelenkampstraat 25, toegang via de zij-ingang rechts van het gebouw)
vijf maandagen: 28 mei; 4, 11 en 25 juni; 2 juli
vijf woensdagen: 30 mei; 6, 13 en 27 juni; 4 juli

Keuze uit drie cursusmomenten:
maandagochtend: 10.00-12.00
woensdagochtend: 10.00-12.00
woensdagavond: 19.30-21.30

PESTHUYSPODIUM Maastricht
vijf maandagen van 14.00 tot 16.00 uur
28 mei; 4, 11 en 25 juni; 2 juli

CUYPERSHUIS Roermond
vijf dinsdagen van 14.00 tot 16.00 uur
29 mei; 5, 12 en 26 juni; 3 juli

Praktische informatie
Voor deelname aan de cursus betaalt u € 67,50,-
Studenten en minima betalen  € 25,-  Mocht u het cursusgeld niet kunnen opbrengen, dan kan er altijd in onderling overleg een lager bedrag worden afgesproken. Voor deelname aan losse cursusdelen betaalt u € 15,-

U kunt het cursusgeld overmaken naar rekeningnummer NL 06 INGB 0748 372 857 t.n.v. B.J. de Graaf in Sittard (voor overschrijven vanuit het buitenland – BIC: INGBNL2A). Wilt u bij de overschrijving al naargelang ’Babel/Dld’, ‘PHP/Dld’ (Pesthuyspodium) of ‘CH/Dld’ (Cuypershuis) vermelden? Dat maakt de verwerking van de inschrijvingen een stuk eenvoudiger.

De cursus De Duitse Götterdämmerung wordt samengesteld en gegeven door cultuur- en ideeënhistoricus Bart Jan de Graaf. De cursus bestaat uit vijf lezingen van ongeveer twee uur, inclusief een koffiepauze. Bij elk deel zal een beknopte samenvatting worden uitgereikt van de in de lezing besproken materie.